Ntuli aka ozugbo
Jiri ngwa ntuli aka dị elu mee ihe ngosi na nzukọ mmekọrịta. Ọ na-atọ ụtọ, dị mfe ma ọ chọghị nbudata ọ bụla.
Chọpụta echiche, mmasị na ihe ọmụma nke ndị na-ege gị ntị. Site na ọtụtụ ntuli aka nhọrọ, ndị mmadụ na-eme ntuli aka na nhọrọ ndị akọwapụtara, ị nwekwara ike ịhụ azịza ya ngwa ngwa.
Nzaghachi ahaziri iche na nha
Iji QomoNzaghachi Ndị Na-ege Ntị Na-akpakọrịtaiji nyere ndị bịaranụ aka ịtụle isiokwu ndị dị mkpa n'ebe ọha na eze. A naghị amata azịza ha, mana a na-ahụ ha n'ime ụlọ ahụ, nke na-enye Grant na Jay ohere inye nzaghachi nkeonwe n'ọtụtụ.
“Qomo na-enye anyị ohere ka mmadụ niile nọrọ na mkparịta ụka ahụ,” ka Grant kwuru. “Anyị nwere ike ịmata ebe anyị na-efunahụ ndị mmadụ, ebe ha na-efunahụ n'oge ahụ ma chọọ enyemaka ọzọ.”
Ihe karịrị pasentị iri asatọ nke ụmụ akwụkwọ ahụ chere naịtụ vootuha mụtara ihe nke ọma, ọtụtụ n'ime ha chere na ọ na-eme ka ajụjụ dịkwuo mma n'oge nkuzi, ọ bụ ezie na ụfọdụ ụmụ akwụkwọ ekwenyeghị na nke ikpeazụ a
Ụmụ akwụkwọ chere na nkuzi nyeere ha aka ịghọta ihe dị mkpa. Nke a bụ nchọpụta nkesistemụ ntuli akaagbanweghị. Ọzọkwa, ọtụtụ n'ime ụmụ akwụkwọ ahụ ekwenyeghị na nkwupụta ahụ bụ na e kwesịrị inwe obere nkuzi n'ịkụzi ọgwụ, ọ bụ ezie na ihe karịrị 80% ahụtala nkuzi ndị ahụ dị ka ihe na-akpasu iwe ma ọ bụ na-agwụ ike tupu ọmụmụ ihe ụmụaka. Ụmụ akwụkwọ ahụ nwetara nghọta ọhụrụ na-atọ ụtọ karịa mgbe ọ bụla n'oge ọmụmụ ihe ụmụaka karịa ka ọ dị na mbụ, 23% n'ime ha nwetara nghọta ọhụrụ mgbe mgbe ma ọ bụ ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ mgbe niile n'oge nkuzi tupu ọmụmụ ihe ụmụaka ma e jiri ya tụnyere 61% mgbe emechara ọmụmụ ihe ụmụaka.
Dịka ndị nkuzi, anyị hụrụ ịtụ vootu dị ka ngwa na-atọ ụtọ ma baa uru maka ịgbalite ụmụ akwụkwọ n'oge nkuzi, nyocha a na-egosikwa na ụmụ akwụkwọ ahụ nwere obi ụtọ n'otu aka ahụ maka ya. Ahụmịhe anyị dị mma nke ukwuu nke na ugbu a ndị nkuzi niile na-eji ntuli aka eme ihe n'oge nkuzi na ụmụaka. Isi ihe mgbaru ọsọ nkuzi nke nkuzi bụ inye ozi na nkọwa, anyị chere na emezuru nke a, ebe ihe dị ka 80% nke ụmụ akwụkwọ chere na nkuzi na-eme ka mmụta ha ka mma ma e jiri ya tụnyere ịmụ ihe n'onwe ha. Ịtụ vootu emeghị ka ọrụ ụmụ akwụkwọ isonye na nkuzi anyị dịkwuo elu. Anyị chere na nke a mere n'ihi na isonye na-arụsi ọrụ ike tupu ejiri ntuli aka mee ihe. Agbanyeghị, ntuli aka nwere ike ime ka ọrụ isonye na ọnọdụ ebe ọ dị ala na-enweghị mmekọrịta ọ bụla n'oge nkuzi.
Dịka McLaughlin na Mandin [3] si kwuo, echiche ndị nkuzi banyere ihe kpatara ọdịda n'okwu nkuzi bụ n'ihi nghọtahie nke ndị mmụta/ọnọdụ ma ọ bụ mmejuputa atụmatụ nkuzi nke ọma. Ojiji ntuli aka nwere ike ime ka atụmatụ nkuzi ka mma, mana ọ nweghị ike imeziwanye nkuzi a haziri nke ọma ma ọ bụ nke a na-ekpeghị ikpe nke ọma. Agbanyeghị, ịtụ vootu nwere ike inyere onye nkuzi aka ịhazi ma zaa ajụjụ maka ụmụ akwụkwọ.
Enwere ike iji ntuli aka mee ihe dị iche iche. Site n'ịjụ ajụjụ, onye nkuzi nwere ike ịchọpụta ihe ụmụ akwụkwọ maaralarị ma lekwasị anya n'akụkụ ndị ahụ nke isiokwu ahụ nke a na-aghọtaghị nke ọma. Usoro ntuli aka na-enye ụmụ akwụkwọ niile ohere ikwupụta echiche ha, ọ bụghị naanị ndị ndu echiche ndị na-arụsi ọrụ ike ma nwee obi ike iji kwupụta echiche ha n'olu dara ụda. Enwere ike iji nkuzi enyere ajụjụ iji mara àgwà ụmụ akwụkwọ. Ọ bụrụ na a naghị akpọ onye a na-atụ vootu, ọ na-esiri ụmụ akwụkwọ ike igosipụta echiche ha, karịsịa ma ọ bụrụ na ha dị iche na nke ha chere na onye nkuzi ahụ nwere. Na ahụmịhe anyị, ntuli aka mere ka nke a kwe omume ma meghee ụzọ maka mkparịta ụka bara uru. Enwere ike iji ntuli aka hazie ule, karịsịa ma ọ bụrụ na ọ dịghị mkpa ịtụle akara nwa akwụkwọ ọ bụla kama naanị inye ụmụ akwụkwọ nzaghachi na ihe ọmụma ha maka ojiji nke ha n'ọdịnihu.
Nkọwa ụmụ akwụkwọ maka okwu nkuzi na-adịghị mma gụnyere onye nkuzi na-anaghị aza ajụjụ, nkuzi na-agwụ ike na onye nkuzi na-anaghị enye ohere ịjụ ajụjụ. Ihe ndị a bụ akụkụ ndị ka mma nke ukwuu n'oge ọmụmụ ihe anyị ebe anyị jiri ntuli aka. A chọpụtala na ntule ụmụ akwụkwọ dị mma mgbe ejiri ya mee ihe dịka anyị mere ebe a.
Ngwaọrụ ọdịyo ọhụrụ na-eme ka o kwe omume igosi foto nke ikpe ndị ọrịa ma melite nghọta site na iji ihe osise dị mgbagwoju anya n'oge nkuzi. Enwere ike iji otu ngwaọrụ ahụ kwadebe akwụkwọ ntuziaka ka ụmụ akwụkwọ ghara ide ihe ma nwee ike ilekwasị anya n'ịmụ ihe ma sonye na ntuli aka [6]. E nwere ọtụtụ akụkụ nke a ga-eburu n'uche mgbe a na-eji ntuli aka [8]. Nke mbụ, ajụjụ ndị a kwesịrị ịdị mfe nghọta ngwa ngwa. E kwesịghị inwe ihe karịrị azịza ise ọzọ. E kwesịrị inye oge karịa maka mkparịta ụka karịa na mbụ. Ụmụ akwụkwọ nọ na nyocha anyị kọrọ na ntuli aka nyeere ha aka isonye na mkparịta ụka, onye nkuzi na-eji ntuli aka kwesịkwara ịdị njikere iji nye oge maka nke a.
Ọ bụ ezie na ngwaọrụ teknụzụ ọhụrụ a na-enye ohere ọhụrụ maka usoro izi ihe n'otu oge, ha na-ewebatakwa ohere ọhụrụ maka nsogbu teknụzụ. Ya mere, a ga-anwale ngwaọrụ ndị a tupu oge eruo, ọkachasị ma ọ bụrụ na a ga-agbanwe ebe a na-akụzi ihe. Ndị nkuzi na-akọ na nsogbu na ngwaọrụ ọdịyo dị ka otu ihe dị mkpa kpatara ọdịda nke nkuzi. Anyị ahaziela nkuzi na nkwado maka ndị nkuzi n'iji ngwaọrụ ntuli aka. N'otu aka ahụ, a ga-akụziri ụmụ akwụkwọ otu esi eji ihe na-eziga ozi. Anyị hụrụ na nke a dị mfe ma enwebeghị nsogbu ọ bụla maka ụmụ akwụkwọ ozugbo akọwara nke a.
Oge ozi: Jenụwarị-14-2022